Wyniki kontroli: przeterminowane produkty i za małe porcje w szpitalu

25 Listopada 2016, 13:27

Nieprawidłowo skomponowane jadłospisy i niespełnianie wymagań sanitarnych – to niektóre wyniki kontroli szpitalnej diety przeprowadzonej przez Inspekcję Handlową i Państwową Inspekcję Sanitarną. 

Inspekcja Handlowa i Państwowa Inspekcja Sanitarna wspólnie sprawdziły, jakie posiłki są podawane pacjentom w szpitalach. W pierwszej połowie roku sanepid sprawdził żywność w 284 szpitalach, które samodzielnie przygotowują pacjentom posiłki.

Równolegle Inspekcja Handlowa (na zlecenie UOKiK) zbadała 99 firm cateringowych przygotowujących i dostarczających gotowe posiłki do 234 szpitali. Najczęściej stwierdzane nieprawidłowości dotyczyły niespełniania wymagań higieniczno-sanitarnych oraz niezgodności w zakresie żywienia pacjentów.

Wyniki kontroli Inspekcji Handlowej

Inspekcji Handlowa stwierdziła nieprawidłowości w 61 placówkach cateringowych przygotowujących i dostarczających gotowe posiłki do szpitali na 99 sprawdzonych (62 proc.). Najczęściej podawano przeterminowane produkty i mniejsze – nawet o 62 proc. - porcje niż zakładał jadłospis.

Szpitalne posiłki przebadano również w laboratoriach UOKiK i okazało się, że posiłki bezglutenowe zawierały gluten powyżej dopuszczalnej normy. Mogło to być szkodliwe dla osób uczulonych na ten składnik i chorych na celiakię.

Inspektorzy Inspekcji Handlowej przyjrzeli się także umowom zawieranym przez szpitale z firmami cateringowymi. Brakowało w nich m.in.: szczegółowych zasad dostarczania posiłków (podawano jedynie godziny oraz informację, że będą przygotowywane według jadłospisów), kar umownych za nienależyte wykonanie umowy. Zdarzało się, że postanowienia umów nie były przestrzegane.

Mało urozmaicone śniadania i kolacje

W szpitalach nieprawidłowości najczęściej dotyczyły np.: niewłaściwego stanu sanitarno-technicznego pomieszczeń, w których przygotowywane są posiłki, przechowywania żywności po terminie przydatności do spożycia, braku segregacji produktów w urządzeniach chłodniczych, nieprawidłowego przechowywania żywności, nieprawidłowego transportu oraz wydawania posiłków pacjentom.

Posiłki były nieprawidłowo skomponowane. Mało urozmaicone śniadania i kolacje - w większości bez dodatku warzyw i owoców. Mały udział produktów będących źródłem pełnowartościowego białka zwierzęcego. W daniach było za dużo tłuszczu, a za mało ryb ora mleka, kasz i pieczywa razowego. Często zdarzało się, że podawane pacjentom obiady były zimne. Brakowało też informacji dla pacjentów o składzie produktów i o substancjach lub produktach powodujących nietolerancje lub reakcje alergiczne.

W wyniku kontroli stwierdzono również, że w większości szpitali osoby opracowujące jadłospisy mają odpowiednie wykształcenie z zakresu dietetyki i żywienia człowieka, a pacjenci mają możliwość wypowiedzenia się na temat żywienia przez wypełnienie anonimowej „ankiety satysfakcji pacjenta”. W większości szpitali opracowane jadłospisy są wywieszane do wiadomości pacjentów na tablicach informacyjnych.

Sprawą interesuje się również Rzecznik Praw Obywatelskich

W sierpniu tego roku w wystąpieniu do ministra K. Radziwiłła, Rzecznik Praw Obywatelskich Adam Bodnar domagał się uregulowania kwestii żywienia pacjentów w szpitalach. Ze skarg wpływających do biura Rzecznika wynika, że problem złej szpitalnej diety jest powszechny. Pacjenci narzekają zarówno na jakość jak i ilość wydawanych w placówkach medycznych posiłków.

Pacjenci skarżą się Rzecznikowi Praw Obywatelskich na jedzenie w szpitalach:  jest niedobre, jest go czasem za mało - chorzy dostają je trzy razy dziennie, a nie pięć razy. Obiady są zimne, a plastikowymi sztućcami nie każdy chory może się posługiwać. W efekcie chorzy muszą liczyć na dożywianie i pomoc bliskich, a przecież nie do każdego codziennie przychodzą krewni i przyjaciele.

W ocenie Rzecznika przyczyną jest fakt, że żywienie pacjentów jest  finansowane z kontraktów NFZ. Oszczędzając na nim można więcej przeznaczać na leczenie – uważa RPO. Dlatego szpitale ograniczają wysokość stawek żywieniowych, a także wprowadzają oszczędnościowe rozwiązania organizacyjne i zlecają usługi podmiotom zewnętrznym.

MZ nie opracuje standardów żywienia w szpitalach

Ministerstwo Zdrowia odpowiedziało Rzecznikowi, że faktycznie wyżywienie mieści się w zakresie świadczeń opieki zdrowotnej udzielanych przez szpitale. Tym samym szpital zobowiązany jest, w ramach umowy z Narodowym Funduszem Zdrowia, do zapewnienia pacjentom wyżywienia adekwatnego do stanu zdrowia. Szpitale skarżą się jednak, że na leczenie ciągle brakuje im pieniędzy, więc oszczędzają  na sprawach „pozamedycznych”. Mimo to Ministerstwo Zdrowia nie opracuje standardów szpitalnej diety. Dlaczego?

- Decyzja o wypracowaniu standardów w zakresie żywienia pacjentów spowodowałaby konieczność opracowania ogromnej ich liczby. Każda choroba, a także każde jej stadium wymaga innego rodzaju żywienia. Nauka o żywieniu chorych wskazuje na konieczność opracowania indywidualnego żywienia, zmienianego nawet z dnia na dzień – tłumaczy resort zdrowia i odsyła do towarzystw naukowych.

Tymczasem właściwa dieta zwiększa szanse chorych na wyzdrowienie, zwiększa skuteczność zarówno leczenia zachowawczego, jak i chirurgicznego oraz zmniejsza ryzyko powikłań (np. rozwój szpitalnego zapalenia płuc). Skraca też czas gojenia się ran pooperacyjnych. Dzięki temu pacjenci mogą szybciej opuścić szpital, a to z kolei obniża koszty leczenia.

Kary za nieprzestrzeganie przepisów

O wynikach kontroli Inspektorzy poinformowali dyrektorów szpitali. Informacje o nieprawidłowościach zostały także przekazane do organów nadzoru sanitarnego, urzędów miar, inspektoratów Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych oraz do Narodowego Funduszu Zdrowia.  Za nieprzestrzeganie przepisów m.in. dotyczących terminów przydatności do spożycia 27 osób ukarano mandatami na łączną kwotę 5,7 tys. zł.

Aleksandra Smolińska

Źródło: UOKiK, GIS

Polecamy także:

  • O wystąpieniu RPO do ministra zdrowia ws. diety szpitalnej pisaliśmy tutaj
  • O tym, że MZ nie ureguluje standardów żywienia w szpitalach pisaliśmy tutaj
Dziękujemy! Twój komentarz został pomyślnie dodany i oczekuje na moderację.

Dodaj komentarz