Powikłania pocovidowe - gdzie i jak szeroko będą leczone?

22 Lutego 2021, 16:20 lekarz

Pandemia koronawirusa jest w Polsce już od roku i spora część osób przeszła już zakażenie. Niektórzy borykają się z powikłaniami pocovidowymi przez kilka miesięcy i nie wiedzą, gdzie szukać pomocy. Odpowiedzią ma być zapowiadana przez ministra zdrowia sieć poradni pocovidowych. Jednak na razie nie wiadomo ani, jak wiele tych poradni powstanie, ani jacy specjaliści udzielą tam porad. Projekt mamy poznać w przeciągu kilku dni.

Problem powikłań pocovidowych został częściowo dostrzeżony przez resort jeszcze w ubiegłym roku, gdy uruchomiono (we wrześniu ub. r.) pilotaż rehabilitacji leczniczej po chorobie COVID-19 w ośrodku MSWiA w Głuchołazach.

Rehabilitacja w tym ośrodku dotyczy poprawy wydolności wysiłkowej i krążeniowej, sprawności oddechowej, siły mięśniowej i ogólnej sprawności fizycznej oraz wsparcie zdrowia psychicznego. Z pilotażu mogły skorzystać osoby, które przebyły COVID-19 i uzyskały skierowanie od lekarza ubezpieczenia zdrowotnego /każdy lekarz ubezpieczenia zdrowotnego, w tym lekarz POZ/. Czas trwania rehabilitacji to maksymalnie 21 dni. Z kolei program pilotażowy rehabilitacji leczniczej po przebytej chorobie COVID-19 ma potrwać dwa lata.

Jednak jeden ośrodek i rehabilitacja pulmonologiczna szybko okazały się niewystarczające. Jesienna druga fala COVID ze znacznie większą skalą zachorowań przyniosła kolejnych rekonwalescentów z różnego rodzaju powikłaniami, a przed nami trzecia fala, która swoje apogeum ma osiągnąć na przełomie marca i kwietnia.

Poprawić zdrowie ozdrowieńców

Minister zdrowia zapowiedział niedawno, że projekt dotyczący sieci poradni pocovidowych poznamy do końca tego miesiąca, a więc w przeciągu najbliższych kilku dni. Czy powstanie sieć poradni rehabilitacji postcovidowej? Wówczas dowiemy się na ile realna będzie to pomoc, jak gęsta będzie to sieć, jak szeroki będzie dostęp do diagnostyki i terapii.

Eksperci nie mają wątpliwości, że należy stworzyć sieć poradni dla pacjentów, którzy przeszli COVID-19 i zadbać o ich rehabilitację. Obecnie wielu pacjentów samodzielnie szuka pomocy u lekarzy POZ lub specjalistów z różnych dziedzin, jednak niekiedy jest to trudne ze względu na mało charakterystyczne objawy postcovidowe i nierozpowszechnione jeszcze metody terapii.

Jak przekonuje Prezes Polskiego Towarzystwa Zdrowia Publicznego prof. dr hab. Andrzej Fal należy stworzyć sieć poradni dla pacjentów po COVID-19. - Mam nadzieję, że te poradnie zaczną powstawać, bo wydaje się, że to bardzo poprawi zdrowie ozdrowieńców - wskazał w rozmowie z Polityką Zdrowotną.

Według prof. A. Fala, powinna powstać co najmniej jedna taka poradnia na 100 tys. mieszkańców, tak aby zapewnić dobry dostęp do diagnostyki i ewentualnego leczenia. - Do takich poradni obligatoryjnie powinni być kierowani wszyscy ci, którzy wymagali hospitalizacji z powodu COVID-19, a w drugiej kolejności - wszyscy ci, którzy gorzej się czują i uważają, że nie wrócili do pełnej formy po COVID-19 - uważa prof. A. Fal.

Jak dodaje, w takiej poradni powinni być zgrupowani specjaliści tych dziedzin, które są związane z organami najbardziej obciążanymi przez COVID, czyli np. pulmonolog, kardiolog, neurolog, psycholog. Poradnia powinna też dysponować możliwością wykonania m.in. spirometrii, dyfuzji gazów, echo serca i szeregu innych parametrów.

Za mało specjalistów

Prof. A.Fal podkreślił, że oponenci takiego rozwiązania argumentują, iż kardiolog czy pulmonolog są dostępni w ramach AOS. - Tylko wówczas to pacjent sam musi stwierdzić i uzgodnić z POZ, do którego specjalisty ma pójść, a potem musi odczekać kilka miesięcy w kolejce - dodał. Według niego, barierą w utworzeniu sieci pocovidowej może być liczba kompetentnego personelu, aby stworzyć od razu całą sieć takich poradni. - To niewątpliwie będzie ogranicznik - zwraca uwagę.

Także prezes Kolegium Lekarzy Rodzinnych dr Michał Sutkowski uważa, że taka sieć poradni jest bardzo potrzebna, a jednocześnie jest sceptyczny co do tego, czy w sensie kadrowym system ochrony zdrowia jest na to przygotowany.

- Osoby, które ciężko przechorowały COVID-19 odczuwają tego skutki, ale często nie wiedzą co z tym zrobić - wskazuje dr M. Sutkowski. Jak szacuje, wraz z rosnącą liczbą zachorowań, zainteresowanie pomocą pocovidową będzie rosło.

- Dzisiaj zainteresowanie koncentruje się na walce z pandemią i zachorowaniach na COVID-19, ale niedługo będzie rosnąca potrzeba i presja, aby powstały odrębne placówki dla pacjentów pocovidowych - wskazuje dr M. Sutkowski.

Również w ocenie Prezesa Polskiego Towarzystwa Neurologicznego prof. Jarosława Sławka pomysł uruchomienia poradni rehabilitacji postcovidowych jest dobry, ale barierą może okazać się brak wystarczającej liczby personelu. Podał przykład neurologów, których - jak mówił - już obecnie brakuje, aby "obsadzić" zwykłe poradnie.

 

Problem interdyscyplinarny

Zwrócił też uwagę na to, że COVID-19 jest problemem interdyscyplinarnym. Według niego, do listy zaburzeń po przebyciu COVID-19 takich jak duszności, bóle głowy, bóle stawów, zespół zmęczenia, zaliczyć trzeba też zaburzenia pamięci i "wysyp zaburzeń autoimmunologicznych".

- Nie wiemy jakie będą długofalowe efekty jeżeli chodzi o ośrodkowy układ nerwowy - podkreśla prof. J.Sławek i wskazuje, że mamy już dziś szereg dowodów naukowych, że mechanizmy uszkodzenia przez COVID-19 tego układu są różne. - Niepokojące są koncepcje, że ten wirus może też stymulować procesy neurodegeneracji (...) - ostrzega ekspert sugerując, że powinniśmy przygotować się więc także na opóźniony efekt pandemii.

Pozostaje więc na razie poczekać na koncepcję, jaką zaprezentuje nam minister zdrowia. Nie ulega wątpliwości, że pomoc dla osób z powikłaniami jest niezbędna, aby nie "błąkali" się oni w systemie ochrony zdrowia. Wraz z trwaniem pandemii zapewne pojawią się badania naukowe dotyczące kolejnych skutków przechorowania COVID-19 wymagających leczenia i kontroli specjalistów z różnych dziedzin. Istotne jest więc to, jaki model opieki dla ozdrowieńców zostanie zaproponowany i jak będzie modyfikowany w zależności od pojawiających się nowych potrzeb.

Dziękujemy! Twój komentarz został pomyślnie dodany i oczekuje na moderację.

Dodaj komentarz