Pandemia pogarsza dostęp do leczenia

18 Marca 2021, 16:09 szpital pacjenci pacjent kolejka wizyta lekarz
18 Marca 2021, 16:09
18 Marca 2021, 16:09

Pandemia znacznie pogarsza dostęp do leczenia i wpływa na prawa i samopoczucie pacjentów - wyniki z najnowszego ogólnopolskiego badania Fundacji MY PACJENCI. Pacjenci chcą poprawy w dostępie do diagnostyki, aby wiedzieć, czy wymagają leczenia, zmniejszenia kolejek, umożliwienia wizyt osobistych u lekarza, ale też... zmiany podejścia do nich.

Jak wynika z badań, 6 na 10 ankietowanych uważa, że w obecnej sytuacji najważniejsze jest umożliwienie wykonywania badań diagnostycznych, które pozwalałyby na podjęcie decyzji o rozpoczęciu lub kontynuowaniu leczenia pacjenta (61,2 proc.), natomiast zdaniem ponad połowy badanych w priorytetem jest zmniejszenie kolejek i czasu oczekiwania na otrzymanie pomocy (58,3 proc.), a także umożliwienie wizyty osobistej u lekarza (55,2 proc.). Zdaniem ponad 2/5 ankietowanych poprawie powinno ulec podejście do pacjenta (44,1 proc.).

Wizyty, których nie było

Respondenci, którzy w okresie od wprowadzenia stanu epidemicznego w Polsce korzystali lub próbowali skorzystać z usług oferowanych w ramach NFZ lub pojedynczych wizyt prywatnych (76,7 proc.; N=767), zostali poproszeni o wskazanie czy i jakie trudności napotkali w dostępie do opieki medycznej.

Ponad 4/5 badanych, którzy korzystali z opieki medycznej w okresie epidemii, doświadczyła odwołania lub przełożenia na inny termin wizyty zaplanowanej dla siebie lub osoby bliskiej pozostającej pod ich opieką. Część pacjentów uważa, że taka sytuacja jest niedopuszczalna ponieważ poza koronawirusem są także inne problemy zdrowotne, które wymagają uwagi. Jednak 16,4% badanych wskazało, że rozumieją powagę sytuacji i w spokoju oczekiwali na swoją kolej w celu realizacji wizyty lub zabiegu.

„Tak wysoki wskaźnik „spokojnego oczekiwania” jest bardzo niepokojący. Od początku pandemii apelujemy do pacjentów, by nie lekceważyli żadnych objawów, nie przerywali leczenia i zgłaszali się na badania kontrolne, czy profilaktyczne, o ile tylko są one możliwe do przeprowadzenia. Mamy poczucie, że pandemia, hasło „zostań w domu”, obawy przez zakażeniem usypiają pacjentów, którzy zwlekają z udaniem się do lekarza” – podkreśla Magdalena Kołodziej, Prezes Fundacji MY PACJENCI.

Ponad połowa badanych przyznała, że kontakt z lekarzem możliwy był wyłącznie przez telefon lub online, po uprzednim umówieniu wizyty (51,5 proc.), a około 1/3 ankietowanych wskazała na brak możliwości dodzwonienia się (35,2 proc.) oraz odwołane terminy lub wstrzymane wizyty (32,5 proc.). Ponad 1/5 respondentów napotkała na problem jakim była zamknięta placówka (21 proc.). Co piąty badany (21,5 proc.) nie doświadczył żadnej trudności w kwestii dostępu do opieki medycznej.

Pogarszająca się kondycja psychiczna

Ponad 76,4 proc. respondentów jest zdania, że ograniczenie kontaktów międzyludzkich pandemii źle wpływa na kondycję psychiczną i zaburzenia nastroju. Co ciekawe, odnotowano, iż kobiety częściej wskazywały, iż ograniczenie kontaktów międzyludzkich na czas pandemii ma negatywny wpływ na kondycję psychiczną ludzi, wpływa na powstawanie zaburzeń nastroju (odpowiednio: 81,5 proc. i 70,7 proc.). Mężczyźni częściej nie potrafili udzielić jednoznacznej odpowiedzi na to pytanie (odpowiednio: 19,2 proc. i 10,7 proc.).

Diagnoza systemu ochrony zdrowia oczami pacjentów

Ponad 65 proc. badanych uznaje, że system ochrony zdrowia nie jest dobrze przygotowany do funkcjonowania w sytuacji pandemii. 75 proc. uważa, że w okresie pandemii utrudniony jest dostęp do lekarza w sprawach niezwiązanych z koronawirusem. Zdaniem 68 proc. działanie systemu ochrony zdrowia w okresie pandemii utrudnia pacjentom powrót do zdrowia po chorobie/zabiegu. Połowa pacjentów (51,3) ocenia, że prawa pacjenta nie są przestrzegane jak przed okresem pandemii, a także (52,4 proc.), że nastawienie na formy cyfrowe stwarza zagrożenie wykluczenia (umawianie wizyt/szczepienia poprzez Internetowe Konto Pacjenta, udzielanie dostępu do historii medycznej poprzez IKP). 45,5 proc. respondentów widzi szansę powrotu do "normalności" w przeprowadzeniu szczepień p/COVID.

Zdaniem Magdaleny Kołodziej, Prezes Fundacji MY PACJENCI – „pandemia trwa już ponad rok a pacjenci w zdecydowanej większości zgłaszają, że nie są w stanie kontynuować leczenia, że napotykają poważne trudności w dostępie do świadczeń medycznych. Ta dysfunkcjonalność powiększa dług zdrowotny, a w perspektywie indywidualnej ma często dramatyczne konsekwencje. Badanie wykazało, że jako społeczeństwo liczyliśmy na poprawę sytuacji wynikającą ze szczepień, ale ostatnie tygodnie wskazują także na to, że ten proces nie przebiega zgodnie z założeniami.”

Ograniczanie praw pacjenta

Niemal 2/3 ankietowanych uznało, że do dodatkowych problemów pacjentów, w kontekście ich praw, zaliczyć należy utrudniony dostęp do świadczeń oraz nastawienie na teleporady (64,4 proc.), z kolei ponad połowa badanych wskazała na brak możliwości bezpośredniego kontaktu z bliskimi podczas pobytu pacjenta w szpitalu (53,7 proc.). Mniej niż połowa badanych zwróciła uwagę na brak lub ograniczoną
w znacznym stopniu możliwość pobytu w szpitalu z dzieckiem (47,6 proc.). Co piąty badany (22 proc.) uważa, że prawa pacjenta w ogóle nie są respektowane, a co dwudziesty (4,9 proc.) - nie widzi takiego problemu.

Jak poprawić sytuację chorych przewlekle?

Ponad 3/4 badanych jest zdania, że sytuację osób przewlekle chorych mogłoby poprawić przywrócenie dostępu do niezbędnych konsultacji i bezpośrednich wizyt lekarskich (76,6 proc.). Prawie 2/3 wskazań dotyczyło przywrócenia dostępności do badań diagnostycznych (66,4 proc.) oraz przywrócenia planowanych zabiegów (64,7 proc.) Ponad połowa respondentów uznała, że dobrym rozwiązaniem byłoby wznowienie przyjęć dla wszystkich pacjentów wymagających podawania im leków w warunkach szpitalnych (54,2 proc.) Ponad 2/5 ankietowanych wskazało na rozwiązanie jakim jest stworzenie efektywnego systemu łączącego różne formy porad (47,0 proc.).

„W obecnej sytuacji musimy myśleć o tym, jak ograniczać szerzenie się wirusa i jednocześnie nie zapominać o innych chorobach i zagrożeniach zdrowotnych. Zmieniająca się sytuacja wymaga reagowania i wykorzystanie zasobów, które są ograniczone” - powiedział Bartłomiej Chmielowiec Rzecznik Praw Pacjenta .

Badanie zrealizowane na reprezentatywnej próbie 1000 osób metodą wywiadów telefonicznych, w lutym 2021 r.., sfinansowano z grantu Związku Pracodawców Innowacyjnych Firm Farmaceutycznych INFARMA.

Źródło: Fundacja MY PACJENCI

Dziękujemy! Twój komentarz został pomyślnie dodany i oczekuje na moderację.

Dodaj komentarz