Alkohol w ciąży. Czy państwo może skuteczniej zapobiegać?

13 Lipca 2021, 16:43 dziecko noworodek

Rzecznik Praw Obywatelskich alarmuje, że nadal rodzi się wiele dzieci z FASD, czyli alkoholowym zespołem płodowym. Według RPO, państwo obecnie jest "bezradne" w tym zakresie i powinno podjąć skuteczne działania na rzecz abstynencji ciężarnych.

"Polskie państwo jest bezradne wobec zagrożenia, jakie dla dziecka niesie spożywanie alkoholu przez matkę w ciąży" - ocenia Rzecznik. Według niego, rozproszone działania interwencyjne, profilaktyczne i edukacyjne nie dają efektu, czyli zachowania pełnej abstynencji przez ciężarne.

Jak proponuje RPO, konieczna jest międzyresortowa debata dla wypracowania kompleksowych rozwiązań dla realizacji prawa dziecka do życia i ochrony zdrowia. Rzecznik zwrócił się w tej sprawie do ministry rodziny i polityki społecznej Marleny Maląg oraz ministra zdrowia Adama Niedzielskiego.

RPO odwołał się do programu Radia TOK FM z serialu pt. „Piecza”, w którym poruszono problem dostępu kobiet w ciąży uzależnionych od alkoholu do stacjonarnego leczenia odwykowego i zapobiegania konsekwencjom spożywania alkoholu przez matki w postaci spektrum płodowych zaburzeń alkoholowych u dzieci (FASD - Fetal Alcohol Spectrum Disorder).

Rzecznik przypomina, że art. 71 ust. 2 Konstytucji nakazuje, aby matka przed i po urodzeniu dziecka otrzymała szczególną pomoc władz publicznych. Konstytucja w art. 68 ust. 3 podkreśla obowiązek władz zapewnienia szczególnej opieki zdrowotnej dzieciom i kobietom ciężarnym. Ratyfikowana przez Polskę Konwencja o prawach dziecka gwarantuje, że Państwa-Strony odpowiednio zabezpieczą prawo dziecka do życia i ochrony zdrowia, m.in. podejmą niezbędne kroki w celu zapewnienia matkom właściwej opieki zdrowotnej w okresie przed i po urodzeniu, a także będą podejmowały wszelkie kroki na rzecz zniesienia tradycyjnych praktyk przynoszących szkodę zdrowiu dziecka.

Zdaniem RPO gwarancje te - zarówno w stosunku do kobiet w ciąży, jak i dzieci - nie są w pełni realizowane. Rzecznik wskazuje na zbyt rozproszone działania interwencyjne, profilaktyczne i edukacyjne.

"Występuje swoista bezradność państwa wobec zagrożenia, jakie dla dziecka niesie spożywanie alkoholu przez kobietę w ciąży" - uważa RPO i dodaje, że jest to "jaskrawy przykład obniżenia standardu ochrony gwarantowanych konstytucyjnie praw podstawowych - poprzez pozbawienie dziecka prawnej ochrony".

Jak podaje RPO, na 300 tys. urodzeń aż 1 tys. dzieci rodzi się z płodowym zespołem alkoholowym (Fetal Alcohol Syndrom - FAS). Jednocześnie przypomina, że z FASD się nie wyrasta, nie ma na to lekarstwa, a obciążony nim człowiek będzie zmagał się z konsekwencjami całe życie.

Według RPO, jak najszybsze unormowanie ograniczenia uzależnienia wśród kobiet w ciąży powinno być jednym z priorytetów polityki prozdrowotnej i prorodzinnej państwa, gdyż konsekwencje zaniechań w tym obszarze dotkliwie uderzają w grupy najsłabsze.

"Szeroko rozumiana problematyka FASD winna stać się podmiotem wspólnych działań MZ oraz MRiPS, co powinno zaowocować opracowaniem i wdrożeniem systemowych rozwiązań profilaktyki i leczenia uzależnienia od alkoholu kobiet w ciąży oraz pomocy rodzinie, w której wychowuje się dziecko z FASD" - przekonuje RPO i zwraca się o stanowisko obojga ministrów w tej sprawie.

Źródło: RPO

Dziękujemy! Twój komentarz został pomyślnie dodany i oczekuje na moderację.

Dodaj komentarz