Dr n. med. Wojciech Rudnicki: "O bólu przy mammografii najczęściej mówią osoby, które nie miały badania"

Mammografia pozostaje najskuteczniejszym badaniem przesiewowym pozwalającym wcześnie wykryć raka piersi i zmniejszyć ryzyko zgonu z powodu choroby. Dr n. med. Wojciech Rudnicki przypomina, że bezpłatne badanie przysługuje kobietom w wieku 45–74 lat i nie wymaga skierowania. Eksperci alarmują, że zainteresowanie badaniami profilaktycznymi w Polsce wciąż jest zbyt niskie, mimo że nowotwór piersi często rozwija się bez żadnych objawów.

Zdaniem dr. n. med. Wojciecha Rudnickiego, radiologa piersi i przewodniczącego Sekcji Diagnostyki Obrazowej Piersi Polskiego Lekarskiego Towarzystwa Radiologicznego, regularna mammografia daje szansę na wykrycie choroby na bardzo wczesnym etapie.

Jak podkreśla specjalista:

To właśnie dlatego lekarze od lat zachęcają kobiety do udziału w programach profilaktyki raka piersi. Wczesne rozpoznanie zwiększa szanse na skuteczne leczenie i ogranicza ryzyko poważnych powikłań.

Bezpłatna mammografia jest dostępna dla kobiet w wieku 45–74 lat. Do wykonania badania nie jest potrzebne skierowanie.

Jeżeli wynik wzbudzi wątpliwości lekarzy, pacjentka kierowana jest na dalszą diagnostykę. Może ona obejmować dodatkowe zdjęcia mammograficzne, USG piersi, a także biopsję, jeśli pojawi się taka konieczność.

Jednym z najczęściej powtarzanych mitów jest przekonanie, że USG piersi może całkowicie zastąpić mammografię w profilaktyce.

Dr Wojciech Rudnicki zwraca uwagę, że takie podejście może być niebezpieczne.

Oznacza to, że choć USG jest ważnym elementem diagnostyki, nie powinno być traktowane jako zamiennik programu przesiewowego opartego na mammografii.

Specjaliści wskazują, że jedną z największych przeszkód pozostaje lęk przed badaniem. Część kobiet obawia się bólu lub błędnie wierzy, że mammografia może zwiększać ryzyko zachorowania na raka piersi.

Według dr. Rudnickiego takie obawy nie znajdują potwierdzenia w badaniach naukowych.

Dodał, że ucisk piersi podczas badania jest konieczny, ponieważ poprawia jakość obrazu i pozwala ograniczyć dawkę promieniowania.

Choć w większości polskich miast dostęp do mammografii nie stanowi problemu, są miejsca, gdzie najbliższa pracownia znajduje się kilkadziesiąt kilometrów od miejsca zamieszkania.

W takich sytuacjach pomocne są mammobusy, które umożliwiają wykonanie badania bliżej domu. Jak informuje Ministerstwo Zdrowia, mieszkanki mniejszych miejscowości mogą nawet zaprosić mammobus do swojej okolicy, jeśli zbierze się odpowiednia grupa zainteresowanych kobiet.

Eksperci zapewniają, że urządzenia wykorzystywane w mammobusach spełniają takie same standardy jak sprzęt stacjonarny.

Przygotowanie do badania jest bardzo proste. Lekarze zalecają, aby w dniu badania nie stosować antyperspirantów zawierających sole metali, ponieważ mogą one wpływać na obraz diagnostyczny.

Warto również założyć wygodny strój składający się z bluzki i spodni lub spódnicy, co ułatwia przebieg wizyty.

Posiadanie implantów piersi nie wyklucza wykonania mammografii. Badanie przeprowadzane jest w specjalnym protokole, który pozwala ocenić tkanki piersi przy jednoczesnym zachowaniu bezpieczeństwa implantów.

Radiolog podkreśla, że odpowiednio dobrana technika pozwala uzyskać wiarygodny wynik bez ryzyka uszkodzenia wszczepionych implantów.

Niepokojące dane przedstawiła minister zdrowia Jolanta Sobierańska-Grenda. Z informacji resortu wynika, że z mammografii korzysta obecnie jedynie 33 proc. uprawnionych kobiet.

Jeszcze gorzej wygląda sytuacja w przypadku innych badań przesiewowych. Z cytologii korzysta około 12 proc. pacjentek, natomiast kolonoskopię wykonuje jedynie 15 proc. osób objętych programem profilaktycznym.

Ministerstwo Zdrowia zapowiada działania, które mają zwiększyć zainteresowanie badaniami profilaktycznymi i poprawić wykrywalność nowotworów na wczesnym etapie.