Pompy insulinowe tylko do 26. roku życia – debata o cukrzycy i opiece diabetologicznej w Polsce. NFZ analizuje zmiany refundacji

Ponad 3 miliony pacjentów, dziesiątki tysięcy nowych diagnoz rocznie i rosnące obciążenie systemu ochrony zdrowia – sytuacja osób z cukrzycą w Polsce staje się jednym z kluczowych wyzwań zdrowotnych. Podczas posiedzenia Podkomisji stałej do spraw organizacji ochrony zdrowia w Sejmie RP przedstawiono szczegółowy obraz leczenia, dostępu do terapii i nowoczesnych technologii diabetologicznych. Najwięcej emocji wzbudził jednak temat możliwego rozszerzenia refundacji pomp insulinowych dla pacjentów powyżej 26. roku życia.

Podczas posiedzenia szczegółowe dane epidemiologiczne przedstawiła Dominika Janiszewska-Kajka, zastępca dyrektora Departamentu Analiz i Strategii Ministerstwa Zdrowia.

Jak wskazała:

Ekspertka zwróciła uwagę na poważne konsekwencje choroby:

System leczenia cukrzycy w Polsce opiera się na połączeniu POZ, AOS oraz leczenia specjalistycznego. W ostatnich latach wyraźnie wzrosła liczba pacjentów objętych opieką koordynowaną.

Jak podkreślono w Sejmie:

Dane NFZ pokazują dynamiczny wzrost liczby pacjentów w POZ:

Równocześnie rozwija się opieka specjalistyczna:

• 735 poradni diabetologicznych dla dorosłych
• 37 poradni pediatrycznych
• ponad 2,3 miliona porad w 2024 roku

Jednym z najbardziej newralgicznych punktów posiedzenia była kwestia rozszerzenia refundacji pomp insulinowych.

Obecnie system gwarantuje dostęp do pomp insulinowych wyłącznie pacjentom do 26. roku życia spełniającym określone kryteria kliniczne.

Jak poinformowała Dominika Janiszewska-Kajka z Ministerstwa Zdrowia:

Jednocześnie podkreślono ograniczenia systemowe:

Trwają analizy Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji, obejmujące różne scenariusze finansowania i kwalifikacji pacjentów.

W trakcie posiedzenia Podkomisji Stałej do spraw Organizacji Ochrony Zdrowia podkreślono, że współczesna diabetologia coraz silniej opiera się na technologiach cyfrowych.

Systemy ciągłego monitorowania glikemii (CGM i FGM) są dziś jednym z kluczowych elementów leczenia, ponieważ umożliwiają:

• lepszą kontrolę poziomu cukru
• redukcję ryzyka hipoglikemii
• bardziej precyzyjne dawkowanie insuliny

Równolegle rozwija się farmakoterapia, obejmująca m.in. metforminę, flozyny oraz analogi GLP-1.

Istotnym obszarem była także opieka nad dziećmi i młodzieżą.

Jak wskazano podczas obrad podkomisji:

Personel szkolny może wykonywać czynności medyczne po szkoleniu i zgodzie rodziców, a program „Dziecko z cukrzycą” objął już 30 tys. osób.

Do 2026 roku planowane jest opracowanie nowych wytycznych dla szkół.

Ministerstwo Zdrowia zapowiedziało dalsze zmiany w organizacji leczenia, w tym rozwój tzw. „odwróconej piramidy świadczeń”, zakładającej przeniesienie części diagnostyki do POZ i AOS oraz ograniczenie hospitalizacji.

W planach znajduje się również rozszerzenie edukacji pacjentów jako integralnej części leczenia – zarówno w podstawowej, jak i specjalistycznej opiece.

Podczas posiedzenia zapowiedziano także analizę sytuacji pacjentów z zaburzeniami lipidowymi, jednak – jak poinformowano – punkt ten zostanie omówiony 28 maja z powodu nieobecności eksperta.